Regenten van het St. Elisabeth Gasthuis

Home / Bronnen / Regenten van het St. Elisabeth Gasthuis    |    Terug

Op deze schets van een schilderij van Frans Hals zie je vijf mannen om de tafel zitten. Dat zijn de mannen die het Sint Elisabeths Gasthuis bestuurden. De namen van deze regenten zijn bekend: het zijn Siewert Sem Warmont, Salomon Cousaert, Johan van Clarenbeeck (de secretaris, afgebeeld met een boek), Dirck Dircksz Del (de voorzitter) en François Wouters (de penningmester, te herkennen aan de muntstukken voor zich op tafel). Op de achtergrond zie je een landkaart. Waarschijnlijk laat de kaart zien welke gebieden de regenten allemaal bezaten.

De regenten uit de tijd waren deftige mannen en gedroegen zich als edelen. Zelfs wanneer zij Nederlands spraken gebruikten zij zoveel Franse woorden dan een gewone burger het niet meer verstond. De regenten die in het stadsbestuur zaten konden mensen benoemen voor belangrijke functies in de stad. Regelmatig kozen zij hun vrienden uit om de macht en de winst in eigen hand te houden.

De regenten waren rijk. Ze staken hun geld echter niet altijd in bedrijven of ondernemingen, maar besteedden veel geld aan hun kleding en lieten vaak een groot huis bouwen, bijvoorbeeld aan het Spaarne of net buiten de stad.

Toen de tijden veranderden en er minder geld werd verdiend kwam het volk in opstand tegen de regenten. Vaak werden er bij rellen huizen vernield en de regenten zelf gedood. Zo kwam er een einde aan de macht van de regenten.

De schets is gemaakt door Wybrand Hendriks.

Maker: Frans Hals, Wybrand Hendriks
Datering: 1611 / 1641
Collectie: Beeld
Nummer: KNA006002545
Link: http://noord-hollandsarchief.nl/beelden/beeldbank/detail/417d4742-fb8f-11df-9e4d-523bc2e286e2/media/f337cafd-55cc-575e-f9cf-a6194387e06a
Noord-Hollands Archief

Het Noord-Hollands Archief beheert de overheidsarchieven van de provincie Noord-Holland en de gemeenten Haarlem, Aalsmeer, Beverwijk, Bloemendaal, Haarlemmerliede en Spaarnwoude, Haarlemmermeer, Heemskerk, Heemstede, Uitgeest, Uithoorn, Velsen en Zandvoort. Ook particuliere- en bedrijfsarchieven worden door het Noord-Hollands Archief beheerd. 

Zelf onderzoek doen in de originele documenten? Dat kan en is nog gratis ook. Kom vooral langs! 

Heb je een opmerking over deze bron of een suggestie voor een nieuwe bron, onderwerp of thema?
Laat het ons weten via educatie@noord-hollandsarchief.nl.
  Onderdeel van thema's
Trefwoorden

Geschiedenislokaal023

Regenten van het St. Elisabeth Gasthuis

Tijdvak: Tijd van regenten en vorsten (1600 - 1700)


Omschrijving

Op deze schets van een schilderij van Frans Hals zie je vijf mannen om de tafel zitten. Dat zijn de mannen die het Sint Elisabeths Gasthuis bestuurden. De namen van deze regenten zijn bekend: het zijn Siewert Sem Warmont, Salomon Cousaert, Johan van Clarenbeeck (de secretaris, afgebeeld met een boek), Dirck Dircksz Del (de voorzitter) en François Wouters (de penningmester, te herkennen aan de muntstukken voor zich op tafel). Op de achtergrond zie je een landkaart. Waarschijnlijk laat de kaart zien welke gebieden de regenten allemaal bezaten.

De regenten uit de tijd waren deftige mannen en gedroegen zich als edelen. Zelfs wanneer zij Nederlands spraken gebruikten zij zoveel Franse woorden dan een gewone burger het niet meer verstond. De regenten die in het stadsbestuur zaten konden mensen benoemen voor belangrijke functies in de stad. Regelmatig kozen zij hun vrienden uit om de macht en de winst in eigen hand te houden.

De regenten waren rijk. Ze staken hun geld echter niet altijd in bedrijven of ondernemingen, maar besteedden veel geld aan hun kleding en lieten vaak een groot huis bouwen, bijvoorbeeld aan het Spaarne of net buiten de stad.

Toen de tijden veranderden en er minder geld werd verdiend kwam het volk in opstand tegen de regenten. Vaak werden er bij rellen huizen vernield en de regenten zelf gedood. Zo kwam er een einde aan de macht van de regenten.

De schets is gemaakt door Wybrand Hendriks.

Maker: Frans Hals, Wybrand Hendriks
Datering: 1611 / 1641
Collectie: Beeld
Nummer: KNA006002545
Link: http://noord-hollandsarchief.nl/beelden/beeldbank/detail/417d4742-fb8f-11df-9e4d-523bc2e286e2/media/f337cafd-55cc-575e-f9cf-a6194387e06a

Noord-Hollands Archief

Het Noord-Hollands Archief beheert de overheidsarchieven van de provincie Noord-Holland en de gemeenten Haarlem, Aalsmeer, Beverwijk, Bloemendaal, Haarlemmerliede en Spaarnwoude, Haarlemmermeer, Heemskerk, Heemstede, Uitgeest, Uithoorn, Velsen en Zandvoort. Ook particuliere- en bedrijfsarchieven worden door het Noord-Hollands Archief beheerd. 

Zelf onderzoek doen in de originele documenten? Dat kan en is nog gratis ook. Kom vooral langs! 

Trefwoorden

politiek