Lettergieterij

Home / Bronnen / Lettergieterij    |    Terug

Op deze gravure staat de lettergieterij van drukkerij Enschedé aan het Klokhuisplein afgebeeld. In een lettergieterij werden losse loden letters gegoten. Toen Cornelis van Noorde deze gravure maakte in 1768 was er nog geen sprake van lettergietmachines.

De gieter die een schrift gegoten had nam, naast het gieten van letters, het afbreken en slijpen van de letters voor rekening. De letters werden gegoten in een matrijs (een metalen plaat waarin een teken in geperst is), die werd afgesteld door de meesterknecht. De gieter bracht het resultaat vervolgens naar de klaarmaker. De klaarmaker zorgde er met een coupoir (bestaande uit twee blokken hout waartussen de letters werden geklemd) voor dat de letters met een schaaf op de juiste hoogte werden gebracht.

Er stonden op het moment van de gravure drie fornuizen in de lettergieterij (links), elk bestemd voor drie gieters.

Maker: Cornelis van Noorde
Datering: 1768
Collectie: Archief
Nummer: NL-HlmNHA_53014660
Link: https://hdl.handle.net/21.12102/5af1faea-bde3-6cdd-ecd4-fd7dd8f0748f
Noord-Hollands Archief

Het Noord-Hollands Archief beheert de overheidsarchieven van de provincie Noord-Holland en de gemeenten Haarlem, Aalsmeer, Beverwijk, Bloemendaal, Haarlemmerliede en Spaarnwoude, Haarlemmermeer, Heemskerk, Heemstede, Uitgeest, Uithoorn, Velsen en Zandvoort. Ook particuliere- en bedrijfsarchieven worden door het Noord-Hollands Archief beheerd. 

Zelf onderzoek doen in de originele documenten? Dat kan en is nog gratis ook. Kom vooral langs! 

Heb je een opmerking over deze bron of een suggestie voor een nieuwe bron, onderwerp of thema?
Laat het ons weten via educatie@noord-hollandsarchief.nl.
  Onderdeel van thema's
Trefwoorden

Geschiedenislokaal023

Lettergieterij

Tijdvak: Tijd van pruiken en revoluties (1700 - 1800)


Omschrijving

Op deze gravure staat de lettergieterij van drukkerij Enschedé aan het Klokhuisplein afgebeeld. In een lettergieterij werden losse loden letters gegoten. Toen Cornelis van Noorde deze gravure maakte in 1768 was er nog geen sprake van lettergietmachines.

De gieter die een schrift gegoten had nam, naast het gieten van letters, het afbreken en slijpen van de letters voor rekening. De letters werden gegoten in een matrijs (een metalen plaat waarin een teken in geperst is), die werd afgesteld door de meesterknecht. De gieter bracht het resultaat vervolgens naar de klaarmaker. De klaarmaker zorgde er met een coupoir (bestaande uit twee blokken hout waartussen de letters werden geklemd) voor dat de letters met een schaaf op de juiste hoogte werden gebracht.

Er stonden op het moment van de gravure drie fornuizen in de lettergieterij (links), elk bestemd voor drie gieters.

Maker: Cornelis van Noorde
Datering: 1768
Collectie: Archief
Nummer: NL-HlmNHA_53014660
Link: https://hdl.handle.net/21.12102/5af1faea-bde3-6cdd-ecd4-fd7dd8f0748f

Noord-Hollands Archief

Het Noord-Hollands Archief beheert de overheidsarchieven van de provincie Noord-Holland en de gemeenten Haarlem, Aalsmeer, Beverwijk, Bloemendaal, Haarlemmerliede en Spaarnwoude, Haarlemmermeer, Heemskerk, Heemstede, Uitgeest, Uithoorn, Velsen en Zandvoort. Ook particuliere- en bedrijfsarchieven worden door het Noord-Hollands Archief beheerd. 

Zelf onderzoek doen in de originele documenten? Dat kan en is nog gratis ook. Kom vooral langs! 

Trefwoorden

boekdrukkunst